Klein Leven van Hanya Yanagihara: goed of vooral heftig?

 

Ik heb nooit een marathon gelopen, maar ik stel me voor dat de mentale toestand van de loper bij de finish overeen komt met die van de lezer, die op pagina 890 de laatste zin van Hanya Yanagihara’s Klein Leven tot zich heeft genomen. Een toestand van uitputting en voldoening.

Uitgeput en geconfronteerd met een beperkt uithoudingsvermogen. Voldaan omdat het hele parcours is afgelegd en zoveel verschillende emotionele lagen – van jankend willen opgeven tot het gevoel te kunnen vliegen – doorleefd zijn. Maar dan. Na een dag rust gaat de vergelijking met de marathon niet meer op. Wat op een vrije loop leek, blijkt met terugwerkende kracht meer op de ervaring van een paar dagen in de cel. Nu overheerst vooral de opluchting over de bevrijding uit de wurgende greep van het verhaal. En rijst de vraag: Was het boek nou zo goed of was het vooral zo heftig?

De eerste tachtig pagina’s van Klein Leven lezen als een helder, filmisch geschreven portret van vier studievrienden uit verschillende milieus in Massachusetts, die voet aan de grond proberen te krijgen in New York.

J.B. is alleen opgevoed door zijn moeder, werkt als receptionist en droomt van een carrière als kunstenaar. Malcolm heeft rijke ouders en werkt op een architectenbureau. Willem komt van een ranch, hij wil acteren, maar werkt vooralsnog bij een restaurant. En van Jude weten de vrienden eigenlijk niets, behalve dan dat hij geen familie heeft, briljant is in wiskunde en dat er een groot advocaat in hem huist. Ambitie is wat de vier gemeen hebben. Het verhaal lijkt geknipt voor een tv-serie op HBO: Het mannelijke antwoord op Girls.

Maar het wordt allemaal anders vanaf het moment dat Jude zijn kamergenoot Willem wakker maakt, omdat hij een ‘ongelukje’ op het toilet heeft gehad. Hij heeft zich gesneden. De komende 800 pagina’s gaan over de gestage ondergang van Jude. De lezer is getuige van de gruwelijke zelfverwondingen die hij zichzelf met scheermesjes toebrengt om voor een moment verlost te zijn van zelfhaat, angst, schaamte en walging. Pagina na pagina wordt de lezer dieper meegetrokken in het duistere verleden van Jude, dat steeds onuitwisbaardere sporen nalaat in zijn heden. Jude is verminkt en hij verminkt zichzelf. Hij is mishandeld, eenzaam opgesloten en eindeloos seksueel misbruikt. Door paters, door een geschifte dokter en later nog eens door een man, bij wie hij zich eindelijk op zijn gemak lijkt te voelen. Yanagihara beschrijft de scènes zo kwellend plastisch,  ze lijkt de zinnen in je huid te kerven.

Verlichting schenkt het boek alleen op de momenten dat Jude’s vrienden – inmiddels net als hij meer dan succesvol – hem hun onvoorwaardelijke liefde en vriendschap tonen. Dat zijn momenten van het kleine, en ondertussen zóveel zeggende gebaar – een hand op een schouder, een etentje, een geduldig omgaan met Judes zwijgen, een kunstwerk dat aan hem is opgedragen – en die dikke tranen van ontroering oproepen.

Maar Jude kan de liefde niet ontvangen en hij kan ook niets delen. ‘Hij ervaart zijn verleden als een tumor waar hij langgeleden iets aan had moeten doen, maar die hij in plaats daarvan heeft genegeerd. En nu zijn broeder Luke en dokter Traylor uitgezaaid, nu zijn ze te groot en te overweldigend om te kunnen worden verwijderd.’

De zin die Yanagihara het vaakst uit Jude’s mond laat rollen, (meer dan honderd keer), is: ‘Het spijt me.’ Terwijl niemand hem iets kwalijk neemt. Het spijt hem dat mensen van hem houden. Het spijt hem dat hij zichzelf kapot moet maken. Er is helemaal niets aan te doen. Dus wens je hem na al die uren met hem in zijn cel van misère te hebben doorgebracht een pijnloze dood toe. Je strompelt naar de finish, slaat het boek dicht en telt je zegeningen.

Hanya Yanagihara- Klein Leven, (Nieuw Amsterdam), € 24,99 (paperback)

 

Advertenties

Nu verschenen Solo; het verhaal van Luna Zegers

zegers-solo-cmyk.jpgSolo van Luna Zegers; Mijn verhaal over rouw, familie en de troost van muziek. 

Ghostwriter: Maartje den Breejen

Solo van Luna Zegers is een uniek en persoonlijk verhaal over een Nederlandse vrouw die haar stem vond in de Spaanse flamencomuziek. Luna Zegers studeerde in 2015 als eerste niet-Spaanse af aan de opleiding flamencozang aan het prestigieuze conservatorium ESMUC in Barcelona. In 2016 verscheen haar eerste cd Entre dos mundos.

Lonneke werd geboren in het Brabantse Overloon en groeide op in een liefdevol gezin. Maar in haar eindexamenjaar overleed haar vader aan een zeldzame erfelijke hersenafwijking. Niet veel later blijkt haar zus Marieke aan dezelfde ziekte te lijden; ook zij komt te overlijden. Ruim twee jaar daarna stierf haar moeder onverwacht aan kanker. Radeloos van verdriet zonderde Lonneke zich af, alle therapieën ten spijt. Pas toen ze op reis door India bij toeval kennismaakte met de Spaanse flamencomuziek, wist ze hoe ze uiting kon geven aan haar grote verdriet. Lonneke werd Luna en studeerde als eerste buitenlander ooit af aan het prestigieuze conservatorium van Barcelona. Als flamencozangeres vond ze een stem om haar bitterzoete levenslied te vertolken.

https://www.amboanthos.nl/boek/solo/

http://www.espanje.nl/luna-zegers-solo/

http://www.stretto.be/2017/11/22/solo-het-aangrijpend-levensverhaal-van-zangeres-luna-zegers/

 

 

Hymnes tegen stress van Francien van Tuinen

Foto: Krijn van Noordwijk
Foto: Krijn van Noordwijk

Zo goed en toch niet wereldberoemd in eigen land is Francien van Tuinen. Dat komt vast doordat haar oeuvre zo veelzijdig is en dus niet eenvoudig te duiden. In 1997 won ze – net afgestudeerd aan het conservatorium – het Nederlands Jazz Vocalisten Concours. Sindsdien maakte ze onder meer een album waarbij ze klassieke composities van teksten voorzag en het betoverende Cool Voice waarop ze een ode bracht aan Rita Reys. Op haar laatste album Countrified bezingt Van Tuinen soepel en ritmisch ingenieus met klaterheldere stem het landleven. Er zijn invloeden van folk en indie-pop te horen en de stukken hebben titels als Hymn for the stressed. En band – topmuzikanten uit de jazzscene – is ook al zo begaafd.

Concerten van Francien van Tuinen: 21 nov. Windkracht 13, Den Helder/18 dec. Jazzkerk Aartswoud – Jazz Orchestra of the Concertgebouw featuring Francien van Tuinen/ 19 dec. Bimhuis, Amsterdam

Maak een gratis website of blog op WordPress.com.

Omhoog ↑